martes, 8 de marzo de 2016

Pepa a Loba

Este mito ou lenda explica a historia dunha heroína de fins do século XIX e que hoxe en día escasece este tipo de personas. Cando lin a súa historia imaxínabame que era una destas pelis que poñen os domingos polas tardes e que soen ser iguais, de asasinatos e que pouca xente ve. A historia é que Pepa era filla de nai solteira e o seu pai marchou, aínda que voltou despois para violar á nai en presenza da filla e tras deixala en cinta, morreu no parto. Posteriormente, e con 12 anos, foi vivir ao carón dunha tía súa,Dorinda, e que a convertiu en pastora, polo que recibiu o alcume de ¨Pepa a Loba¨  posto que un día mentre coidaba das ovellas apareceu un lobo e coa axuda do seu fiel can, deulle morte. Tras lograr este feito, a súa tía obligouna a pasear coa cabeza da besta para que o pobo vira o valente que fora. Despois desto pepiña abandona a Dorinda e vai a traballar a uns ultramariños propiedade dun irmán do seu pai, que a fai herdeira. Como cabía de esperar o pai volta e mata ao seu irmán e despois dun xuízo inxusto, Pepa é metida na cadea e da que despois fuxiría sendo xa moza e vestida coma un cura. E o primeiro que fai cando escapa non é ir comer una hamburguesa nin nada, senón con sede de vingaza logra matar ao seu pai coa axuda do seu can que chama ¨Lueiro¨ e a partir de aquí se forxa a lenda.
Aínda que non se sabe se únicamente existiu unha, por que actuou en Ferrol,Ourense, Vigo... é un símbolo para as mulleres como se decimos que para o home é o Cid campeador. O seu alcume tamén é provocou discusións xa que a mayoría propón que o nome de ¨A Loba¨ fai referencia á Serra da Loba. Outros din que ven dunha marquesa ou condesa cun nome parecido pero eso non lle resta importancia e segredos a esta historia de película tan galega que se se chega a producir podería ser un éxito. O máximo que se conseguiu facer con esta historia é una obra de tetro con Arturo Valls e que aquí os deixo un adianto.Pepa a Loba

domingo, 21 de febrero de 2016

Concepción Arenal

Concepción Arenal naceu en "El Ferrol" o 31 de Xaneiro de 1820, nunha familia acomodada. Foi unha importante escritora de carácter realista e de relacionada co feminismo. O seu pai, Ánxel Arenal Costa foi un importante militar que chegou a ser sarxento maior, pero isto non evitou que tivera represións pola súa ideoloxía liberal e por estar en contra do réxime absolutista do rei Fernando VII.
Polas súas entradas e saídas do cárcere, caeu enfermo e faleceu en 1829, deixando orfa de pai a súa filla con tan só 9 anos. Nese mesmo ano marchou coa súa nai María Concepción Ponte Mandiá Tenreiro e as súas irmás Antonia e Luisa, esta última falece ao ano seguinte, a Cantabria á casa da súa avoa paterna onde recibe unha férrea formación relixiosa. En 1834 volve marchar, pero a Madrid grazas a Antonio Tenreiro, o seu tío, e segundo Conde de Vigo, onde estudou para un colexio de señoritas.
 Sete anos despois ingresou como oínte na Facultade de Dereito da Universidade Central de Madrid e vistindo coma un home posto que na época estaba prohibido para as mulleres, asistía tamén a tertulias políticas e literarias... defendendo xa á muller, rasgo que a caracterizou.
En 1848 casou co avogado e escritor Fernando García Carrasco, co que tivo 3 fillos.Este faleceu en 1857 a causa da tuberculosis. Volveu a Cantabria onde coñeceu a Xesús de Monasterio, quen a invitou a fundar en 1859 o grupo femenino das Conferencias de San Vicente de Paúl para axudar aos pobres. Escribe "A beneficiencia, a filantropía e a caridade" en 1860 para a Academia de Ciencias Morais e Políticas baixo o nome do seu  fillo Fernando, finalmente gaña e convértese na primeira muller premiada pola Academia. En 1863 recibiu tamén o título de Visitadora de Cárceres de Mulleres, e foi a primeira en ostentalo ata 1865. Nesta época escribe libros como " Oda á esclavitude", "O reo, o pobo e o verdugo"...
En 1872 fundou a Constructora Benéfica para crear casas aos máis desfavorecidos e tamén axudou a crear a Cruz Vermella de Socorro para os feridos da Guerra Carlista, co qeu publica Estudos Penitenciarios en 1877.
Concepción Arenal foi a muller que introduxo o feminismo en España e un referente para as liberdades que teñen actualmente as mulleres, o poder desempeñar cargos como a avogacía, mediciña... e outras profesións que antes só desempeñaban os homes, polo que as mulleres que a critican non saben o que están criticando, alaban ao conservadorismo extremo, ao internamento da muller na casa e a depender dun home para todo co que resulta , como menos, irónico.
Finalmente a heroína ferrolana falece o 4 de febreiro de 1893 en Vigo,Pontevedra, onde foi enterrada. Outra das cousas que caracterizaron a esta muller foron as súas frases célebres como "Odia el delito y compadece al delicuente"


viernes, 19 de febrero de 2016

Revolucións Irmandiñas, o gran Rui Xordo

Quen diría que por unha vez Galicia rebelouse en armas asustando á toda España?
Pois grazas á Revolta Irmandiña de 1467, Galicia deu fin a séculos de feudalismo nunha loita apoiada inesperadamente por unha pequena burguesía emerxente e polos campesiños,debido aos problemas sociais da época como eran a fame, a escasa poboación que quedaba como consecuencia da peste de 1348 e os impostos que tiñan que pagar os campesiños.
En 1230 únense as Coroas de Castela e León e Galicia pasa a ser unha zona de grande importancia, posto que grazas ao seu ruralismo,obtíñanse moitos impostos. Como ven sendo normal en Galicia, o poder da Igrexa era moi grande co que incomodaba á coroa á vez que a burguesía aproveitábase dos labregos.
A revolta tivo lugar entre 1467 e 1469 e foi formada por Alonso de Lanzós anos antes.

A causa desta revolución foron anos de malas colleitas e polo tanto eran imposible de pagar os impostos que lles pedían os señores feudais. Esto unido co caciquismo e o cansos que estaban de aguantar todo, reveláronse máis de 80000 persoas, incluíndo xente eclesiástica que lles axudaban económicamente, burgueses que se levantaron tamén e a maioría dos campesiños.
En  1431,  Roi Xordo (fidalgo de baixa estirpe) dirixíu a Irmandade Fusquenlla , que foi a que se sublevou na Coruña. Pereceu en 1435 na represión posterior e converteuse no símbolo da revolución en Coruña.
Os líderes do movemento eran todos fidalgos .Pedro Osorio liderou no centro de Galicia, principalmente en Santiago de Compostela, Alonso de Lanzós dirixiu o norte de Galicia e Diego de Lemos  encabezounas no sur de Lugo e norte de Ourense.
En Ferrol temos unha rúa adicada a Rui Xordo  aquí, como en case toda España.
Como acto conmemorativo, cada ano hai unha festa que lembra a loita entre os irmandiños e os buegueses no que se pode participar e deixo aquí o tráiler da loita de 2007, unha das mellores que se recordan según os participantes.

sábado, 6 de febrero de 2016

Revolucións galegas, Sargadelos

Quen non coñece a famosa cerámica de cores azulados? É un producto que se atopa en calquer cidade e que ten unha orixe non menos curiosa.
Fabrícase  en Sargadelos (no municipio lucense de CervoGalicia) e a súa primeira fábrica data de 1806 e creada por Antonio Raimundo Ibáñez, o seu fundador e Marqués de Sargadelos.
A denominación de Marqués de Sargadelos veu por que en 1808 recibiu ese título a mans de Carlos IV, pola súa iniciativa emprendedora na súa fábrica que se adicaba a fabricar loza fina para vaixelas.Este señor era unha persoa do común e que se adicaba á exportación e importación de productos, era como o actual Amancio Ortega e creou un imperio da nada.
Nos seus comenzos contaba coa materia prima necesaria posto que se encontraba moi cerca, e necesitaba a madeira para que a temperatura do lume non baixara á hora da cocción da cerámica, xa que tiña que estar entre 1.100º e 1.200º. En 1809 morreu Antonio Raimundo Ibáñez porque ao saír da súa casa varios veciños a asasinaron coas horcas e fouces debido a que os caciques e ricos da zona confundironos ao decir que obtía a madeira de zonas comúns, que o fume da cheminea era veneno... cando o pobre Marqués só quería mellorar a economía dos traballadores e da zona.
(A antiga fábrica pode visitarse actualmente)
Ata 1832 as pezas de cerámica eran de loza común xa que extraía os minerais da mina que lle otorgou o goberno na cal aínda ninguén había excavado nada.
En 1807 o portugués Xose Antonio Correa de Saa sustituíu ao anterior, Xoán Antonio Pérez, co que aportou novas ideas pola súa experiencia en outras fábricas.
En 1829 chega Hilario marco para substituír ao portugués ata o peche da fábrica en 1832.
En 1835 reábrese a fábrica coa chegada do socio andaluz Antonio de Tapia e Piñeiro.
Entre 1845 e 1862 ten o seu esplendor coa chegada de directores ingleses e aumentou a súa produción,abaratáronse costes e daban traballo a mil familias, ademáis introduciron novos grabados.
En 1875 cerrou a fábrica definitivamente debido á mala situación financieira que tiñan e que iba a chagar(Desastre do 98).
A actual compañía de cerámica de Sargadelos ven dada pola iniciativa de Isaac Díaz Pardo, que viaxou a Arxentina onde crearon o Laboratorio de Formas na metade do século XX,Atopábase ao lado da antiga fábrica en 1970 ata que en 1972 obteu o nombramento de conxunto Histórico Artístico, e empézase a fabricar en azul e marrón dorado e en cor vermella como marca de luxo por que para  obter esa cor encarecíase o prezo.As primeiras obras adicáronse a xente como Rosalía de Castro,Machado,Picasso... e aparte de pratos e vaixela crearon amuletos, xoias, unha colección limitada de fauna... En 1988 creouse un museo onde están recuperadas as pezas de cada período e que se pode visitar. 
E como sei que todo este tocho de texto é moi aburrido, aquí os deixo un enlace para que vexades como se fan estas maravillas ;)

jueves, 14 de enero de 2016

A verdade sobre o Nadal

Moita xente pensa que a Navidade ten que ver coa relixión,con xuntarse toda a familia,tempo de felicidade..., pois merda nun carabullo, a súa verdadeira historia é que se remonta á época dos romanos, cando celebraban a Saturnalia romana, e como era unha festa pagana os relixiosos responderon con outra festa para celebraba ó nacemento de Cristo,e como en inglés fillo  é Son,que se parece á festa que celebraban en honor ao Sol (Sun en inglés), decían que era á festa do nacemento de Cristo.
 Para o  ano 529 d.C., despois  de que o cristianismo fóra convertido en la relixión oficial do estado no Imperio Romano, o emperador Xustiniano fixo da Navidade unha festividade cívica

E outra cousa, Cristo non naceu un 25 de decembro,nin de lonxe!, suponse que naceu a mediados de outono por que como dia a Biblia, había pastores que coidaban das ovellas polo día e noite no deserto ata que comenzaban as primeiras chuvias que eran en outono e en decembro xa non había pastores coas ovellas polo que é imposible que nacese en decembro.
Seguindo desmintindo cousas desta data, hai que dicir que para que o fillo de Deus quede durmindo nun pesebre no mes de decembro é imposible por que se conxela, polo tanto cada vez é máis obvio que se alexa da realidade.
“Santa” era un nombe común para Nimrod en todo Asia Menor, deus do lume que devoraba ós nenos como ofrenda dos seus pais para purificar a súa alma.. Este era tamén o mesmo deus do lume que descendía polas chemineas dos antigos pagáns e o mesmo deus do lume a quen os infantes éranlle quemados e comidos por sacrificio humán, entre aquelos que algunha vez foron o pobo de Deus.
O nome de Papá Noel ven de San Nico, seguidor de Nimrod e polo tanto eran guerreiros e asasinos, e a súa secta era a de "San Nick"


E a árbore? É unha parte moi importante dentro desta festividade e a súa orixe é complexa posto que o actual abeto típico desta festa é de Alemania, na que según contan as lendas o tronco cortado deste árbore representaba a Nimrod e a rama verde que salía de alí representaba á volta á vida daquel ser e para os romanos,exipcios e babilonios eran a palma,palmeira...
En fin, que todo o que vostede pensaba acerca do nadal era erróneo, xa que hai que remontarse moi atrás para dar coa orixe. Actualmente esta festa baséase nas compras, en facer excepcións no aforro e gastar cartos, producto da publicidade das grandes empresas para gañar cartos, e eu non digo que sea malo, ten cousas boas e outras non tanto, como por exemplo que crea postos de traballo para xente necesitada e que os actos da verdadeira doctrina da relixión aflora, como deixar propina,axudar aos máis desfavorecidos... pero si que debería ter máis en conta os verdadeiros detalles,como por exemplo que Papá Noel era verde, e non vermello como é agora. A causa? Coca-Cola, coa súa cor vermella e agora pénsase que sempre foi así e isto hai que evitalo.

lunes, 4 de enero de 2016

Danos colaterais da emigración

Cando falamos da emigración pensamos nun home marchando, ou cun rapaz e ás veces toda a familia pero o normal é que só sexa o home.Se nos paramos a pensar nas consecuencias dunha marcha masiva de homes nóvos,pensamos que pode baixar a natalidade e como consecuencia unha perda da poboación, que se para colmo Galicia tiña pouca xente e a maioría vellos, xa é a repera.
Coa marcha dos homes, as mulleres e os cativiños que quedaban tiñan que traballar sen depender da idade ou se tiña calquera doénza ,polo que as condicións de vida empeoraron en tódolos ámbitos, a nivel cultural como por exemplo os poetas do exilio, que aínda que seguían a escribir non era o mesmo, a nivel financieiro se mellorou un chisco xa que os homes mandaban a maioría dos cartos á familia para poder subsistir.
Nesta época é cando nos damos conta de que as mulleres sacaron o país adiante, grazas ao seu traballo no campo e desempeñando as funcións dos homes fixeron que se notara o menos posible a súa ausencia.Por parte deles, marcharon cara América, principalmente para Arxentina,Cuba e posteriormente Venezuela.Na Arxentina fundaron diversas editoriais galegas do exilio e publicaron numerosas obras xente coma Rosalía de Castro.En Cuba houbera un cambio social moi grande con Fidel Castro, Che Guevara...Foi unha etapa de inestabilidade política. En Venezuela foise moita xente a partir de mediados da época ,xa que non estaba permitido ir cara alí, era unha dictadura como o é hoxe e que viven moi mal co réxime de Maduro,sucesor de Chávez. 


Como consecuencia de que os homes estiveran lonxe das súas mulleres, fóronse con otras mentres estaban alí ou tiveron crioulos, que son fillos de xente de alí e os galegos.Foron moitos os que quixeron voltar cara Galicia pero se viñan os homes ían ter problemas de honra ,honor e por iso moitos quedaron alá.Outros crioulos eran os fillos primoxénitos do home, despois este volvía aquí e tiña outro pequeno, e ás veces viña o crioulo reclamando o que era seu o non o deixaba marchar de América sen que lle dera parte da súa riqueza.
Non todo na emigración foi negativo, aínda que si tivo demasiados problemas para os galegos, pero temos que pensar por qué o fixemos, por que agora se está volvendo a facer coas chamadas ´´fugas de cerebros´´ de xente nova que marcha cára Europa para buscar traballo xa que aquí non hai oportunidades e por iso é polo que sempre hai que ollar cara atrás para poder seguir cara adiante, para sabe como reaccionar aos problemas que se nos voltan presentar uns anos despóis,para non ter que volver a pasar toda esa dor e tódolos problemas secundarios que iso trae.Para que Galicia,principalmente por ter moita xente anciá, poida seguir existindo como comunidade autónoma non podemos permitir que os nosos compañeiros marchen xa que nos levan á ruína demográfica e acabaremos sendo un pobo fantasma.

domingo, 13 de diciembre de 2015

Peripecias Mariñeiras de Morocho

O meu avó Morocho era un namorado da mar,xa que se criou nunha terra de mariñeiros,Meirás, non confundir co Pazo de Meirás no que Franco pasaba os veráns.A súa casa era grande,tiña o sitio para o gando e para toda a familia.
Casa Morocho
Houbo unha vez que tiña pensado marchar e emigrar cara América para poder soster á familia e aportar cartos.Levantouse cedo para non despertar aos fillos por que non quería despedirse e chorar, non estaba afeito a iso.Despertou coa que fora a súa muller de toda a vida,dende raparigos xa e axudoulle a rematar de facer a maleta,escasa pero con demasiados recordos de Dios.Á hora xa estaba embarcando en Coruña xunto con outras persoas camiño dunha terra mellor supostamente.Estaba xa no barco-cruceiro cando escoitou que outro barco afundírase o "Aldecoa" frente a África, e el o entendeu como que o podía perder todo e a todos e non  embarcou, fuxiu dando golpes e patadas, pero xa era tarde, o navío saíra do embarcadoiro e estaba a unha milla de distancia.Preguntou cando podería baixar e voltar e os responsables ao mando alucinaban.
Dixéronlle que ata que chegaran ás Américas nada, e el cagándose na leite que mamaron deuse á volta.Esperou un par de días con gañas de saír daquela pocilga e cando chegaron foi o primeiro en saír e o primeiro en querer voltar.Preguntou aos de alí se o podían levar ou canto lle costaría, e ao dicir que era español poñíanlle escusas.Non sabía o que facer e para aforrar os cartos por si acaso,durmíu á tempeire.Ao final pensou en obter unha barquiña de madeira e remar cara a súa familia, pero se era un só cansaríase rápido e quedaría á deriva, polo que había que buscar a outro.
Preguntou primeiro aos españois do barco que estiveran con el e o tomaban a mal por que non querían pensar nos seus fogares e mulleres e recibíu palizas.Optou por preguntar á xente local da zona por se alguén quería acompañalo pero todo eran negativas e ao final decidíu infiltrarse nun cargueiro ou algo polo estilo.
Despois dunha semana de espera apareceu a oportunidade e non a desaproveitou,era un barco de mercadorías que transportaba especias e aloxouse nun recuncho do almacén,tapado cunha manta para que o viran o menos posible,Durou así tres días e dúas noites,aproveitando algunha cousa que había por alí.Deixouno no porto de Vigo e aínda que pareza incrible,camiñou dende Vigo cara Meirás,a ratos a pé a ratos en carro de alguén que o axudaba, ao final despois dun mes sen saber nada del, voltou a casa como se nada, cun sorriso na boca de orella a orella e sabendo o que quería,quedar coa familia pasase o que pasase.Esta historia cóntase na familia todos os anos, recordando a súa figura e as súas cousas,que eran algunhas impensables.